'Thành phố thông minh' của Malaysia

Khởi công từ tháng 8/1995, với số tiền hơn 8 tỷ đô la Mỹ, thành phố Putrajaya của Malaysia được xem là công trình đô thị tiêu biểu cho khu vực Đông Nam Á với sự kết hợp giữa công nghệ hiện đại và truyền thống.

Putrajaya vốn là một vùng đất hoang vu, không có sông ngòi, cây xanh, cách Kuala Lumpur khoảng 30 km về phía Nam. Từ năm 1995, Malaysia đã bắt đầu khởi công xây dựng thành phố mới này với ý định biến nơi đây trở thành thủ đô mới của quốc gia. Thủ tướng Mahathir là đưa ra ý tưởng xây dựng "siêu dự án" này.

Các chuyên gia quy hoạch đã biến Putrajaya thành một thành phố, nơi mà công nghệ thông tin cùng tồn tại song song với những vườn cây tươi tốt. Dọc theo đại lộ Putra, trục xương sống của thành phố ,hai bên là những tòa dinh thự, công sở khổng lồ nhưng không ngột ngạt vì được phủ xanh bóng cây, hoa lá... Ngay cả lối xuống cầu thang cuốn vào khu trung tâm thương mại gắn máy điều hòa bên sông, cũng được trồng hoa, cây xanh bên trong.

Người Malaysia tự hào gọi Putrajaya là thành phố thông minh. Mọi công trình hành chính, trường học, bệnh viện, rạp chiếu phim, công viên… ở Putrajaya đều gắn với từ “thông minh” và được quản lý bằng các ứng dụng tin học tiên tiến nhất.

Mỗi cư dân của thành phố được cấp một chiếc thẻ từ ghi rõ mọi thông tin cá nhân, nhóm máu, thông tin công việc, tài chính, thanh toán... Thẻ từ được sử dụng thay chìa khóa cho mọi cánh cửa, khi đi siêu thị, đến rạp hát, các câu lạc bộ thậm chí thay giấy thông hành đến các nước Thái Lan, Singapore. Trẻ con ở Putrajaya đi học không phải đeo cặp sách trĩu nặng mà học hoàn toàn trên máy vi tính, làm bài, trả bài, các thông tin liên lạc giữa nhà trường và phụ huynh đều thông qua mạng máy tính vô cùng nhanh chóng và kịp thời.

Là một thành phố "trẻ" nhất của Malaysia, nên đường phố Putrajaya rất thông thoáng và môi trường thì trong lành. Gần 40% diện tích của thành phố này được giành cho cây xanh, bóng mát nên du khách luôn có cảm giác như mình đang ở trong rừng. Putrajaya không hướng đến mục tiêu là trở thành một siêu đô thị mà dự kiến chỉ có khoảng 300.000 dân.

Hồ Putrajaya là một hồ nước nhân tạo chảy quanh thành phố và được ví như trái tim của Putrajaya. Hồ rộng 650 ha, được làm với mục đích điều hòa không khí trong thành phố.

Ngày nay, nó trở thành một khu vực chuyên tổ chức các hoạt động thể thao như Cuộc đua thuyền máy F1 và giải chèo xuồng châu Á.

Có tất cả 9 cây cầu dây văng vắt ngang qua con sông đào Putra với nhiều kiểu dáng từ hình tượng con thuyền căng buồm ra khơi, mái vòm, tháp chuông... cực kỳ ấn tượng.

Nổi tiếng nhất là Seri Wawasan, cây cầu cáp treo có hình dạng con thuyền đang giương buồm. Cầu có 3 làn xe mỗi chiều và 18,6 m chiều rộng một chiều, được làm bằng bê tông với các loại cáp bằng thép chịu lực.

Malaysia đã xây dựng rất thành công một thành phố mới mang nhiều nét hiện đại mà không tách rời truyền thống cũng như đáp ứng xu hướng mới về những đô thị xanh. Patrayjaya còn được hướng để trở thành điểm đến mới trong hành trình của du khách ở Malaysia.

Thánh đường Hồi giáo Putra là một trong những điểm nhấn kiến trúc đặc sắc của Putrajaya, nằm soi bóng bên hồ Putra, được hoàn thành năm 1999. Đây là một trong các thánh đường Hồi giáo hiện đại nhất thế giới. Công trình là sự kết hợp hoàn hảo giữa kiến trúc Hồi giáo truyền thống và hiện đại, được xây dựng bằng đá granite có sắc hồng. Tòa tháp của Thánh đường cao 116 m được thiết kế theo phong cách kiến trúc của Thánh đường Sheikh Omar ở Baghdad có sức chứa tới 15.000 tín đồ đến cầu nguyện.

Perdana Putra, tòa nhà Văn phòng thủ tướng với kiến trúc cực kỳ đẹp mắt và rộng lớn tọa lạc trên một ngọn đồi, được xây dựng từ vật liệu đá thiên nhiên. Từ nơi đây có thể nhìn ra hồ và Thánh đường Putra. Tòa nhà 6 tầng rộng lớn được chia ra làm 3 khu. Khu giữa to lớn nhất là tòa nhà Văn phòng thủ tướng. Cánh phía tây là văn phòng của phó thủ tướng, phía đông là của tổng thư ký quốc hội.

Hữu Công

Putrajaya – Thành phố thông minh

Hành trình đến Malaysia luôn mang đầy những niềm cảm hứng bất tận. Bạn bất ngờ về một Malaysia hiện đại mà lại gần gũi thiên nhiên. Quốc gia đa chiều văn hóa và chủng tộc này mang trong mình nhiều điều thú vị và bạn sẽ nể phục khả năng làm du lịch của người Malaysia khi họ biết cách biến thủ đô hành chính của mình trở thành nơi tham quan hấp dẫn.

Trong hành trình đến Malaysia của bạn, nếu có địa danh mang tên Putrajaya, hãy dành chút thời gian ngắm nhìn, thưởng thức một trong những thành phố tươi đẹp cũng như tìm hiểu nét đặc biệt của đô thị “trong mơ” này. Được xây dựng để chính phủ Malaysia “dời đô” về nhằm giảm tải cho Kuala Lumpur đồng thời tạo nên thủ đô mới hiện đại mà gần gũi với thiên nhiên. Nằm cách 25km về phía Nam Kuala Lumpur, trung tâm hành chính mới của Malaysia là ý tưởng của thủ tướng đương thời lúc bấy giờ ông Tun Dr Mahathir Mohammad. Năm 2001, Putrajaya trở thành một trong ba thủ phủ của Malaysia sau Kuala Lumpur và Labuan.

 Trong tiếng Malay/Sanskrit, từ “Putra” hay “Petera” có nghĩa là “hoàng tử” và “Jaya” có nghĩa là “thành công” hay “chiến thắng”. Sự phát triển của Putrajaya bắt đầu từ đầu những năm 1990 và đến hôm nay mọi thứ đang được hoàn thiện với dân số ngày càng tăng dần.

Văn phòng thủ tướng Perdana Putra

 Xuất phát điểm của Puatrajaya là Prang Besar, được thành lập năm 1918 bởi người Anh với diện tích chỉ khoảng 3,2km vuông, sau đó từ từ nở rộng gấp 10 lần đến 32km vuông cuối TK 19. Ý tưởng biến thành phố thành trung tâm điều khiển hành chính quốc gia bắt đầu những năm cuối 1980 trong thời nắm quyền của thủ tướng Mahathir Mohamad.

38% diện tích đất đã được các nhà hoạch định dành để trồng cây cối để đảm bảo cho thành phố được phủ xanh. Hệ thống công trình ngoài trời và đại lộ rộng lớn là điểm nhất của toàn bộ thành phố. Việc thi công bắt đầu từ tháng 8-1995 và là dự án lớn nhất của Malaysia. Người Malaysia tự hào Puatrajaya là công trình đô thị tiêu biểu cho khu vực Đông Nam Á với giá trị khoảng 8,1 tỉ đô la Mỹ. Tất cả được thiết kế và thi công bởi các công ty Malaysia và chỉ 10% trong số các nguyên vật điệu nhập từ nước ngoài.

Seri Wawasan, cây cầu cáp treo có hình dạng con thuyền

 Năm 1999, 300 người đầu tiên của văn phòng thủ tướng đã di chuyển đến Putrajaya và số còn lại tiếp tục đến làm việc tại thành phố năm 2005. Ngày nay tuyến đường xe lửa cao tốc có tên KLIA Transit đã nối Putrajaya với Kuala Lumpur cũng như KL Inernational Airport ở Sepang. Năm 2007, dân số thành phố đã lên đến 30.000 người, chủ yếu là những nhân viên chính phủ.

Là thành phố nhỏ nhưng Putrajaya có đến 9 cây cầu. Nổi tiếng nhất là Seri Wawasan, cây cầu cáp treo có hình dạng con thuyền đang dương buồm nối “khu vực số 2” trên đảo Core đến địa bàn sinh sống ở “khu vực số 8”. Cầu có 3 làn xe mỗi chiều và 18.6m chiều rộng một chiều, được làm bằng bê tông với các loại cáp bằng thép chịu lực.

Putrajaya được trang bị đầy đủ những công nghệ thông tin mới nhất với hình ảnh khu vườn hiện đại nhưng mang trong mình hệ thống truyền thông đa phương tiện tiên tiến. Khoảng 70% thảm xanh ở Putrajaya đã trở thành điểm nhấn cho cả thành phố. Năm con đường chính gặp nhau ở phía bắc thành phố tụ lại như một dòng chảy để rồi lại lan tỏa khắp các ngả đô thị.

Phía bắc khu vực Core là khu vực làm việc chính phủ cũng như hầu hết các văn phòng liên bang, cục sở và cơ quan khác. Văn phòng thủ tướng mang tên Perdana Putra nằm ở vị trí rất thuận lợi, nhìn thẳng ra Dataran Putra, là điểm bắt đầu của đại lộ Putra.

Nằm gần hồ nước là đền thờ hồi giáo mang âm hưởng kiến trúc từ nhiều quốc gia như Turkmenistan, Kazakhstan và Ma-rốc. Đền thờ có ngọn tháp cao đến 116m và có thể cùng một lúc dành cho 15000 người cầu nguyện. Ngọn tháp là một trong những kiến trúc ảnh hưởng từ thiết kế của đền thờ Sheikh Oman ở Baghdad – Thủ đô của Iraq.

Trên thế giới có rất nhiều thành phố được chọn là thủ đô hành chính như Berlin – Đức, Canberra – Úc…và Malaysia đã thành công trong việc xây dựng nên một thành phố mới mang nhiều nét hiện đại mà không tách rời truyền thống cũng như đáp ứng xu hướng mới về những đô thị xanh. Họ còn biến Patrayjaya trở thành điểm đến mới trong hành trình của du khách ở Malaysia.

Thảo – Du Lịch Việt 

Putrajaya - "thành phố vườn" của Malaysia

PNO - Putrajaya - thành phố hành chính mới của Malaysia, cách Kuala Lumpur chỉ 25 km về phía Nam. Đây là mô hình kiểu mẫu của một thành phố hiện đại, duyên dáng với các công trình kiến trúc được phủ một màu xanh tươi mát, thanh bình.

• Thành phố vườn kiểu mẫu

Nếu thủ đô Kuala Lumpur của Malaysia làm bạn mệt mỏi bởi sự chật chội và náo nhiệt, thì Putrajaya sẽ mang vào thế giới cảm xúc của bạn sự thư thái tuyệt vời. Cách Kuala Lumpur khoảng 30 phút đi xe buýt, Putrajaya mở ra một không gian hoàn toàn khác với thủ đô náo nhiệt.

Tòa nhà Perdana Putra, trụ sở cơ quan hành pháp và văn phòng của Thủ tướng Chính phủ Malaysia

Được xây dựng theo mô hình thành phố vườn kiểu mẫu, chỉ 25% diện tích Putrajaya dành cho nhà cửa và các công trình xây dựng. 75% diện tích còn lại dành cho hồ nước, công viên, vườn thiên nhiên... Còn gì tuyệt vời hơn khi dạo chơi trong một thành phố hiện đại mà xung quanh là màu xanh tươi mát trải dài.

Kiến trúc tuyệt đẹp của tòa nhà Bộ Tài chính

Ở giữa lòng thành phố, hồ Putrajaya - một hồ nước nhân tạo rộng đến 650 ha, vừa tạo nên cảnh quan vô cùng thơ mộng, vừa như “lá phổi” điều hòa không khí cho thành phố.

Cầu Putra nối liền giao thông trong thành phố

Bắc qua hồ Putrajaya là cây cầu duyên dáng Putra, nối liền khu hành chính quốc gia với khu dân cư. Cầu Putra dài 435m, có kiến trúc lộng lẫy đến kinh ngạc. Cầu vững chãi, bề thế mà vẫn vô cùng duyên dáng yêu kiều với những đường cong uốn lượn hai bên thành. Hàng đèn chiếu sáng hai bên cầu và dọc theo các đại lộ chính cũng thể hiện sự sáng tạo tuyệt vời trong thiết kế với kiểu dáng thanh lịch và sang trọng, trẻ trung.
Trong thành phố, du khách dễ dàng thấy hình ảnh những vườn hoa râm bụt, loài quốc hoa của Malaysia, điểm tô một màu hồng đỏ đặc trưng. Hoa dâm bụt xứ này nở suốt bốn mùa, làm sáng bừng cảnh quan thành phố.

Những kiến trúc tiêu biểu

Kiến trúc đầu tiên của Putrajaya thu hút sự chú ý của bạn chắc hẳn sẽ là tòa nhà Perdana Putra. Tòa nhà có kiến trúc phức hợp, hiện đại mà vẫn đậm nét truyền thống. Những bức tường điểm tô những ô cửa xinh xắn, mái hình củ hành - kiểu kiến trúc tiêu biểu của Malaysia. Nằm trên một ngọn đồi giữa lòng thành phố, đây là cơ quan hành pháp và văn phòng làm việc của Thủ tướng Malaysia. Vị trí tòa nhà quả thật rất lý tưởng, bởi từ đây có thể phòng tầm mắt bao quát toàn thành phố, ngay bên cạnh lại là hồ Putrajaya xanh mát.

Một góc thành phố hiện đại bên hồ Putrajaya

Nhà thờ Hồi giáo Masjid Putra

Cũng trong khu quy hoạch này và soi bóng xuống hồ Putrajaya là nhà thờ Hồi giáo Masjid Putra. Đây là nhà thờ chính của thành phố, được hoàn thành vào năm 1999. Nhà thờ có mái củ hành truyền thống màu hồng, nổi bật trên nền trời. Nếu đi thuyền tham quan hồ Putrajaya, du khách có thể chiêm ngưỡng nhà thờ Masjid từ xa, với hình ảnh ngọn tháp soi bóng xuống hồ nước lung linh, tạo nên cảnh sắc vô cùng kỳ ảo.
Các công trình kiến trúc khác cũng được chọn vị trí phù hợp để xây dựng, sao cho không che mất màu xanh của các khu vườn mà vẫn toát ra vẻ đẹp tráng lệ của những tòa nhà hiện đại. Tòa nhà Bộ Tài chính, trung tâm thương mại… đều là những công trình tiện nghi, sang trọng mà vẫn rất hài hòa với môi trường thiên nhiên bao phủ xung quanh.

Đậm đà bản sắc văn hóa 
Dù là một thành phố mới và hiện đại, Putrajaya vẫn giữ được nét văn hóa truyền thống đặc trưng. Phụ nữ thành phố vẫn chú trọng các nghề truyền thống thủ công, đặc biệt là nghề trang trí vải bằng tay. Chỉ với những vật dụng truyền thống, phụ nữ Malaysia có thể khéo léo trang trí cho những họa tiết sinh động, bắt mắt trên mặt vải.

Phụ nữ Malaysia với nghề trang trí vải cổ truyền

Nếu dạo trên phố, bạn có thể thấy thấp thoáng nụ cười của phụ nữ Malaysia sau nếp khăn duyên dáng che kín tóc và một phần gương mặt. Người Malay sống kín đáo, nhẹ nhàng và hiền hòa, khá thân thiện với du khách nên bạn sẽ cảm thấy thoải mái, bình yên khi đến đây.
Bạn cũng sẽ dễ dàng thưởng thức ẩm thực Malaysia  trong các trung tâm mua sắm sầm uất, với những món ăn đặc trưng, có hương vị và sự đậm đà riêng.

Putrajaya là một thành phố công nghệ phát triển, hiện đại và tiện nghi, lại được bao bọc bởi một màu xanh thiên nhiên lý tưởng. Đây không chỉ là một điểm đến thú vị, mà còn là một bài học quý báu về kiến thiết thành phố kết hợp với gìn giữ môi trường.

Bài và ảnh HUỲNH THU DUNG

Putrajaya thành phố resort

.

Bạn bè hay hỏi: “Ông đi nhiều nơi, biết nhiều chỗ, thế  thành phố nào ấn tượng nhất?”. Cũng khó như chọn ai là người đẹp nhất vì mỗi người một vẻ, nhưng với tôi, đó là Putrajaya - thủ đô hành chính của liên bang Malaysia.

Putrajaya được mệnh danh là “thành phố thông minh”, “thành phố trong mơ”, “thành phố vườn kiểu mẫu”, “thủ đô của chính phủ điện tử”... Riêng tôi thích gọi Putrajaya là “thành phố resort”.

Putrajaya vốn là thị trấn Prang Pesar, do người Anh thành lập năm 1918 với diện tích ban đầu 3,2 km2; cách Kuala Lumpur - thủ đô tài chính và thương mại, chừng 25 km. Từ 1980, vùng đất này được mở rộng và khởi công xây dựng thành thủ đô hành chính với tên gọi Putrajaya, mang tên Thủ tướng đầu tiên của Malaysia là Tunku Abdul Rahman Putra (1903 - 1990). Theo tiếng Malay, từ “jaya” có nghĩa là “xuất chúng, hơn hẳn”.

Putrajaya khiêm tốn cả về diện tích và dân số, tuy nhỏ nhưng “có võ”. Chỉ  chưa đầy 50 km2 (4.931 ha) với dân số tối đa 350.000 người, Putrajaya là niềm tự hào của Malaysia, nước dẫn đầu du lịch ASEAN. Với diện tích tương đương nước ta (329.758 km2), dân số chưa tới 28 triệu nhưng năm 2011, bình quân mỗi người dân Malaysia đón một khách quốc tế. Gấp 15 lần nếu so sánh dân số và lượng khách nước ngoài đến Việt Nam.

Thủ đô Kuala Lumpur rộng 243 km2 với dân số khoảng 2 triệu người, rất khó quản lý và quy hoạch nên người Malaysia dời đô về Putrajaya. Chẳng bù cho Việt Nam, năm 1954, Hà Nội chỉ rộng 154 km2 và 53.000 dân. Đến 1978, Hà Nội “đại nhảy vọt”  lần 1 lên 2.136 km2 và 2,6 triệu dân. Rồi năm 2008, “đại nhảy vọt” lần 2 lên 3.345 km2 và 7 triệu dân, trở thành thủ đô rộng thứ 2 thế giới nhưng lại yếu kém về quản lý.

Ảnh: shutterstock

Gọi là “thành phố resort”, không phải vì nơi đây có nhiều resort mà bởi Putrajaya là thành phố duy nhất trên thế giới được xây dựng theo tiêu chuẩn resort. Nhà cửa chỉ chiếm 25% diện tích, còn lại là cây xanh và các công trình công cộng.

Nhìn từ trên máy bay, Putrajaya như một bức tranh hoàn mỹ, hài hòa giữa thiên nhiên và nhân tạo, kết hợp cả truyền thống lẫn hiện đại. Giữa thành phố là hồ nhân tạo Putra, rộng 680 ha, như mặt gương xanh biếc khổng lồ, vừa điều hòa khí hậu, chống hiệu ứng nhà kính, vừa đảm bảo thuật phong thủy. Điều kinh ngạc là nước hồ trong xanh, đạt chất lượng quốc tế như các khu thể thao dưới nước. Hệ thống nước máy công cộng ở Putrajaya đều được xử lý thành nước tinh khiết, có thể uống trực tiếp.

Đứng giữa thành phố điện tử mà ngỡ đang lạc vào Nam Mỹ hoặc châu Phi. Khu đầm lầy Taman rộng 500 ha gồm 12 công viên chuyên đề, 24 đầm lầy với vô số loài chim muông và cỏ cây vùng ngập nước. Rừng quốc gia Botani rộng 93 ha, thiết kế theo kiểu Hy Lạp, nơi tụ hội của hơn 700 loài thực vật có nguồn gốc từ 90 quốc gia khắp năm châu.

Đến Putrajaya, tôi thích lang thang trong vườn dâm bụt - quốc hoa của Malaysia, chiêm ngưỡng bộ sưu tập hơn 2.000 loài hoa bình dị mà đáng yêu này. Tôi cũng thích trekking trong những khu rừng nhiệt đới hoang dã, và leo lên đỉnh đập Putrajaya để ngắm nhìn “thành phố resort” vào những thời khắc khác nhau. Đập Putrajaya dài 800 m, có nhiệm vụ lái dòng chảy sông Langat và điều tiết mực nước hồ Putra.

Hồ Putra chia Putrajaya thành 2 khu tách biệt: trung tâm hành chính và ngoại vi dân cư. Khu trung tâm gồm 5 quận tương ứng với các chức năng: nội các, thương mại, văn hóa, thể thao, giáo dục; được kết nối bởi những đại lộ hoành tráng. Tổ hợp “Perdana Putra” nguy nga gồm trụ sở văn phòng thủ tướng, chính phủ liên bang và các bộ; nổi bật nhất là dinh thủ tướng, còn gọi là dinh thự xanh, bắt đầu từ Putra - đại lộ chính của thành phố, ở độ cao 50 m so với mực nước biển. Những mái vòm hình củ hành là sự phối hợp nhuần nhuyễn giữa kiến trúc truyền thống Malaysia và những đường nét hiện đại. Từ vị trí đắc địa này, thủ tướng bao quát cả thủ đô để điều hành đất nước.

Bao quanh mái vòm lớn là 4 mái vòm nhỏ, con số 5 biểu tượng cho 5 điều luật của Hồi giáo, trong đó có việc cầu nguyện mỗi ngày 5 lần. Mặt ngoài các tòa nhà chính được trang trí bằng hoa văn chạm khắc kiểu Malaysia, còn dinh thủ tướng lại có dáng dấp gothic, châu Âu.

Khu ngoại vi gồm 15 quận, là các đô thị dân cư vệ tinh mẫu mực với đầy đủ tiện nghi công công. Hiện có hơn 70.000 căn hộ, dạng biệt thư liên kết dành cho viên chức nhà nước và gia đình của họ.

Quảng trường Độc lập Putra, nơi diễn ra các sự kiện quốc gia, được thiết kế kiểu hình tròn với 3 ngôi sao đồng tâm. Ngôi sao ngoài cùng có 11 cánh, tượng trưng cho 11 tiểu bang Malaysia lúc mới thành lập vào ngày 31.8.1957. Ngôi sao tiếp theo có 13 cánh, tượng trưng cho 13 tiểu bang khi đất nước ổn định. Ngôi sao trong cùng có 14 cánh, tượng trưng cho 13 tiểu bang và thủ phủ mới Putrajaya. 3 vòng tròn mang ý nghĩa sự phân kỳ của lịch sử phát triển Malaysia: Giành độc lập, phát triển ổn định, tăng tốc thẳng tiến.

Tháp đôi Memara PIH bề thế, phía bắc đại lộ Precin 2, biểu tượng của Tập đoàn Berthad - nhà đầu tư chính ở Putrajaya. Đây là trung tâm thương mại hàng đầu thủ đô, có cảnh quan quyến rũ, hàng hóa cực kỳ phong phú.

Nép mình bên hồ Putra thơ mộng, nhà thờ Hồi giáo Masjid Putra như một lâu đài nổi tráng lệ mang dáng dấp kiến trúc các nước Trung Á và đền thờ Sheikh Omar ở Baghdad, Iraq. Thánh đường cao 75 m với mái vòm hoa văn Pergia bằng đá granite màu hồng và ngọn tháp 5 tầng cao 116 m, có sức chứa 15.000 tín đồ. Các thánh đường Hồi giáo đều có phòng cầu nguyện VIP, thư viện, bảo tàng, phòng chiếu phim, phòng hội thảo và giảng đường.

Đài tưởng niệm quốc gia Putrajaya, công trình thiên niên kỷ Millennium Monument là tháp kim loại cao 68 m, trong công viên rộng 25 ha, giống đài tưởng niệm Washington ở Washington DC, như tháp bút khổng lồ, ngạo nghễ giữa trời xanh lồng lộng.

Đến Putrajaya, ấn tượng nhất là các trụ đèn và những cây cầu. Có 13 kiểu trụ đèn khác nhau cho 13 khu vực, tượng trưng cho 13 tiểu bang. Mỗi kiểu là một tác phẩm nghệ thuật cách điệu, ẩn chứa bao tâm huyết và công sức. Cột đèn không chỉ là cột đèn mà là điểm nhấn trang trí như những nét chấm phá độc đáo trên bức tranh cuộc sống.

Chợt tủi thân cho những cột đèn đơn điệu quê nhà, nghèo nàn về kiểu dáng lại còn phải cõng thêm đủ thứ rác rưởi văn hóa. Từ “yếu sinh lý”, “trĩ nội, trĩ ngoại”, “khoan cắt bê tông”... đến các loại quảng cáo “hầm bà lằng” và băng rôn, cờ phướn.

Khác với những cây cầu bình thường, cầu ở Putrajaya là những tuyệt tác sáng tạo của nghệ thuật xây dựng đương đại. Cầu Putra dài 435 m, gồm 5 nhịp, là chiếc cầu 2 tầng đầu tiên ở Malaysia, thiết kế theo kiến trúc cầu Khaju nổi tiếng ở Isfahan, Iran. Tầng trên là đại lộ chính Putra, nối liền Dataran với văn phòng thủ tướng. Tầng dưới là các dịch vụ đường hầm, tàu điện ngầm và đường dành cho bộ hành.

Cầu Seri Wasawan là con đường trọng yếu, kết nối khu trung tâm với ngoại vi, thiết kế hình cánh buồm ra khơi với kết cấu dây văng và khung thép gia cố.

Cầu Seri Perdana dài 370 m, có phong cách Hồi giáo Moorish. Trên cầu có 8 bãi đậu xe tại 8 trụ cầu hình tháp, để du khách tha hồ dừng chân thưởng ngoạn toàn cảnh hồ Putra, khu liên hợp Dataran và thánh đường Hồi giáo...

Du thuyền trên hồ Putra cực kỳ thú vị. Thuyền Kolex có đuôi cong hình cung. Thuyền Payang có đuôi vút thẳng. Các thuyền cổ  bằng gỗ, chở từ 4 - 6 người, đều chạm khắc nhiều hình thù 2 bên mạn, ghế ngồi, nóc thuyền; biểu tượng cho dòng dõi của giới sắc và hoàng tộc. Du thuyền Belimbing và Daun Dining chở gần trăm người, có chỗ rộng rãi cho khách chụp ảnh, quay phim, ăn uống, thư giãn, ngắm cảnh, hàn huyên và suy gẫm chuyện đời.

Cả thành phố mới mẻ mà không hào nhoáng, hiện đại mà duyên dáng đến lạ kỳ. Thành phố sạch hơn cả khách sạn, xanh hơn cả công viên. Cứ như mỗi mét vuông đất, mỗi ngọn cỏ cành cây, đều có bàn tay tài hoa tỉ mẩn chăm chút, đẹp như trong cổ tích. Thành phố với chính phủ điện tử, làm việc mọi thứ trên máy tính. Học sinh ở Putrajaya, đi học như đi chơi, tay không đến trường. Một thành phố mẫu mực đến kinh ngạc của thế giới mà chi phí xây dựng chỉ hơn 8 tỉ đô la Mỹ. Tất cả được thiết kế và thi công bởi các công ty Malaysia và chỉ 10% nguyên liệu phải nhập từ nước ngoài. Thật đáng khâm phục!

Nguyễn Văn Mỹ

Putrajaya - Khi thiên nhiên ngủ yên bên cuộc sống hiện đại

Nằm cách trung tâm Kular Lumpur 30km, thành phố thông minh Putrajaya như một kỳ quan hiện đại mà người Malaysia luôn tự hào khi giới thiệu đến bè bạn bốn phương.

Được hình thành từ năm 1995 và mất 3 năm để đưa vào hoạt động, Putrajaya đã viết nên một chương mới trong lịch sử phát triển các thành phố hiện đại củaMalaysia. Thành phố này là thủ phủ hành chính của chính quyền liên bang Malaysiavà được đặt trong Multimedia Super Corridor (MSC) – một kiểu mẫu thành phố - vườn với một hệ thống mạng thông tin phức hợp dựa vào công nghệ đa phương tiện

Nhiệm vụ tạo ra thành phố mới được trao cho công ty cổ phần Putrajaya. Các nhà phát triển được sát nhập để đảm nhận dự án này. Trong vòng 36 tháng từ một khu đất trống Putrajaya đã xuất hiên một thành phố được thiết kế chuẩn chỉnh với những tòa cao ốc, những khu nhà ở kết hợp sân vườn, những công viên và mỹ quan đô thị. Hệ thống mạng giao thông toàn diện giúp việc di chuyển trong thành phố trở nên thuận tiện hơn và kết nối Putrajaya đến với các khu trung tâm đông dân của quốc gia. Putrajaya cũng chính là thành phố hiện đại bậc nhất với mạng viễn thông tối tân và các tiện ích công cộng.

Hiện nay, hơn 2.000 hecta công trình đã được hoàn thành bao gồm các tòa nhà chính phủ và khu dân cư. Công ty cổ phần Putrajaya đang tập trung phát triển các tổ hợp khu dân cư và thương mại với các khu Trung tâm kinh doanh (CBD) ở giữa hòn đảo nhằm cung cấp những văn phòng cao cấp và các không gian mở

Hầu hết các khu dân cư được phát triển theo khu và có tổng cộng 67.000 ngôi nhà được xây dựng cho thành phố. Từ đầu năm, Putrajaya đã triển khai dự án nhà ở tại 18 khu dựa vào ý tưởng của một “vườn resort” với rất nhiều ngôi nhà xung quanh hồ Putrajaya. Các ngôi nhà bên hồ được xây dựng riêng biệt và có diện tích từ 2.420 – 3.410 feet vuông.Các khu cao cấp bao gồm công viên, trường học, khu mua sắm, sân golf và hệ thống giao thông công cộng tích hợp - tất cả mang đến một môi trường “sống - làm việc” lý tưởng.

Hồ Putrajaya là nét độc đáo riêng biệt của thành phố. Với diện tích khoảng 650 hecta nhưng thực chất chỉ là một bể hứng nước thay cho một đầm lầy trước kia. Tại đây các dịch vụ tàu thuyền du lịch được sử dụng để phục vụ cho việc tham quan thành phố bằng tàu perahu truyền thống của người Malaysia hoặc bằng các du thuyền sang trọng với những bữa ăn đắt tiền. Các tour du lịch bằng hình thức này cũng bao gồm: thuyền đôi, tàu du lịch, dùng bữa tối trên tàu hay các thuyền tư nhân dành cho các sự kiện.

Nếu chỉ là một phức hợp những công trình hiện đại thì Putrayaja đã không trở thành niềm tự hào của Malaysia. Điểm nhấn làm Putrajaya trở nên “là một, là riêng, là thứ nhất” chính là những giá trị truyền thống đang hiện hữu trong mọi ngõ ngách của thành phố. Những ngọn đèn đường cách điệu như những bó đuốc vĩnh cửu soi sáng cho toàn thành phố. Hay ghé thăm đền thờ Hồi giáo Masjid Putra vào buổi hoàng hôn, du khách sẽ bàng hoàng trước một công trình tôn giáo khổng lồ. Mái vòm củ hành màu hồng soi bóng xuống mặt hồ trong veo, tạo nên cảnh sắc vô cùng kỳ ảo.

Một điểm quyến rũ khác của thành phố Putrajaya là sự ra đời của những chiếc cầu bắc qua hồ Putrajaya hiện đại và mỹ thuật. Chẳng hạn như cầu Putra với tổng chiều dài 435m gồm 5 nhịp là chiếc cầu hai tầng đầu tiên tại Malaysia được xây dựng theo kiến trúc của chiếc cầu Khaju nổi tiếng ở Isfahan, Iran. Tầng trên là đại lộ, nối liền Dutaran Putra với văn phòng của Thủ tướng chính phủ. Tầng thấp được sử dụng cho các dịch vụ đường hầm, tàu điện ngầm và đường dành cho người đi bộ. Hay như cầu Seri Gemilang với những tháp truyền thống được trang trí bằng đá cẩm thạch và vàng.

Nằm cạnh thủ đô Kuala Lumpur và sân bay quốc tế KL của Malaysia và có rất nhiều phương tiện giao thông thuận tiện để đến đây bao gồm xe buýt, taxi, tàu lửa và đường cao tốc. Trong vòng vài năm tới, Putrajaya sẽ hơn cả một thủ đô hành chính như dự định ban đầu, nơi này sẽ tập trung các khu dân cư, thương mại, là môi trường làm việc và sinh sống đẳng cấp hàng đầu thế giới. “Niềm tự hàoMalaysia” chính là bài học quý báu về kiến thiết thành phố kết hợp với giữ gìn môi trường.

Theo InfonetTư liệu: Du Lịch Việt

Putrajaya thành phố resort

(iHay) Bạn bè hay hỏi: “Ông đi nhiều nơi, biết nhiều chỗ, thế  thành phố nào ấn tượng nhất?”. Cũng khó như chọn ai là người đẹp nhất vì mỗi người một vẻ, nhưng với tôi, đó là Putrajaya - thủ đô hành chính của liên bang Malaysia.

Putrajaya được mệnh danh là “thành phố thông minh”, “thành phố trong mơ”, “thành phố vườn kiểu mẫu”, “thủ đô của chính phủ điện tử”... Riêng tôi thích gọi Putrajaya là “thành phố resort”.

Putrajaya vốn là thị trấn Prang Pesar, do người Anh thành lập năm 1918 với diện tích ban đầu 3,2 km2; cách Kuala Lumpur - thủ đô tài chính và thương mại, chừng 25 km. Từ 1980, vùng đất này được mở rộng và khởi công xây dựng thành thủ đô hành chính với tên gọi Putrajaya, mang tên Thủ tướng đầu tiên của Malaysia là Tunku Abdul Rahman Putra (1903 - 1990). Theo tiếng Malay, từ “jaya” có nghĩa là “xuất chúng, hơn hẳn”.

Putrajaya khiêm tốn cả về diện tích và dân số, tuy nhỏ nhưng “có võ”. Chỉ  chưa đầy 50 km2 (4.931 ha) với dân số tối đa 350.000 người, Putrajaya là niềm tự hào của Malaysia, nước dẫn đầu du lịch ASEAN. Với diện tích tương đương nước ta (329.758 km2), dân số chưa tới 28 triệu nhưng năm 2011, bình quân mỗi người dân Malaysia đón một khách quốc tế. Gấp 15 lần nếu so sánh dân số và lượng khách nước ngoài đến Việt Nam.

Thủ đô Kuala Lumpur rộng 243 km2 với dân số khoảng 2 triệu người, rất khó quản lý và quy hoạch nên người Malaysia dời đô về Putrajaya. Chẳng bù cho Việt Nam, năm 1954, Hà Nội chỉ rộng 154 km2 và 53.000 dân. Đến 1978, Hà Nội “đại nhảy vọt”  lần 1 lên 2.136 km2 và 2,6 triệu dân. Rồi năm 2008, “đại nhảy vọt” lần 2 lên 3.345 km2 và 7 triệu dân, trở thành thủ đô rộng thứ 2 thế giới nhưng lại yếu kém về quản lý.

Ảnh: Shutterstock

Gọi là “thành phố resort”, không phải vì nơi đây có nhiều resort mà bởi Putrajaya là thành phố duy nhất trên thế giới được xây dựng theo tiêu chuẩn resort. Nhà cửa chỉ chiếm 25% diện tích, còn lại là cây xanh và các công trình công cộng.

Nhìn từ trên máy bay, Putrajaya như một bức tranh hoàn mỹ, hài hòa giữa thiên nhiên và nhân tạo, kết hợp cả truyền thống lẫn hiện đại. Giữa thành phố là hồ nhân tạo Putra, rộng 680 ha, như mặt gương xanh biếc khổng lồ, vừa điều hòa khí hậu, chống hiệu ứng nhà kính, vừa đảm bảo thuật phong thủy. Điều kinh ngạc là nước hồ trong xanh, đạt chất lượng quốc tế như các khu thể thao dưới nước. Hệ thống nước máy công cộng ở Putrajaya đều được xử lý thành nước tinh khiết, có thể uống trực tiếp.

Đứng giữa thành phố điện tử mà ngỡ đang lạc vào Nam Mỹ hoặc châu Phi. Khu đầm lầy Taman rộng 500 ha gồm 12 công viên chuyên đề, 24 đầm lầy với vô số loài chim muông và cỏ cây vùng ngập nước. Rừng quốc gia Botani rộng 93 ha, thiết kế theo kiểu Hy Lạp, nơi tụ hội của hơn 700 loài thực vật có nguồn gốc từ 90 quốc gia khắp năm châu.

Putrajaya mang vẻ đẹp hào sảng

Đến Putrajaya, tôi thích lang thang trong vườn dâm bụt - quốc hoa của Malaysia, chiêm ngưỡng bộ sưu tập hơn 2.000 loài hoa bình dị mà đáng yêu này. Tôi cũng thích trekking trong những khu rừng nhiệt đới hoang dã, và leo lên đỉnh đập Putrajaya để ngắm nhìn “thành phố resort” vào những thời khắc khác nhau. Đập Putrajaya dài 800 m, có nhiệm vụ lái dòng chảy sông Langat và điều tiết mực nước hồ Putra.

Hồ Putra chia Putrajaya thành 2 khu tách biệt: trung tâm hành chính và ngoại vi dân cư. Khu trung tâm gồm 5 quận tương ứng với các chức năng: nội các, thương mại, văn hóa, thể thao, giáo dục; được kết nối bởi những đại lộ hoành tráng. Tổ hợp “Perdana Putra” nguy nga gồm trụ sở văn phòng thủ tướng, chính phủ liên bang và các bộ; nổi bật nhất là dinh thủ tướng, còn gọi là dinh thự xanh, bắt đầu từ Putra - đại lộ chính của thành phố, ở độ cao 50 m so với mực nước biển. Những mái vòm hình củ hành là sự phối hợp nhuần nhuyễn giữa kiến trúc truyền thống Malaysia và những đường nét hiện đại. Từ vị trí đắc địa này, thủ tướng bao quát cả thủ đô để điều hành đất nước.

Bao quanh mái vòm lớn là 4 mái vòm nhỏ, con số 5 biểu tượng cho 5 điều luật của Hồi giáo, trong đó có việc cầu nguyện mỗi ngày 5 lần. Mặt ngoài các tòa nhà chính được trang trí bằng hoa văn chạm khắc kiểu Malaysia, còn dinh thủ tướng lại có dáng dấp gothic, châu Âu.

Khu ngoại vi gồm 15 quận, là các đô thị dân cư vệ tinh mẫu mực với đầy đủ tiện nghi công công. Hiện có hơn 70.000 căn hộ, dạng biệt thư liên kết dành cho viên chức nhà nước và gia đình của họ.

Quảng trường Độc lập Putra, nơi diễn ra các sự kiện quốc gia, được thiết kế kiểu hình tròn với 3 ngôi sao đồng tâm. Ngôi sao ngoài cùng có 11 cánh, tượng trưng cho 11 tiểu bang Malaysia lúc mới thành lập vào ngày 31.8.1957. Ngôi sao tiếp theo có 13 cánh, tượng trưng cho 13 tiểu bang khi đất nước ổn định. Ngôi sao trong cùng có 14 cánh, tượng trưng cho 13 tiểu bang và thủ phủ mới Putrajaya. 3 vòng tròn mang ý nghĩa sự phân kỳ của lịch sử phát triển Malaysia: Giành độc lập, phát triển ổn định, tăng tốc thẳng tiến.

Tháp đôi Memara PIH bề thế, phía bắc đại lộ Precin 2, biểu tượng của Tập đoàn Berthad - nhà đầu tư chính ở Putrajaya. Đây là trung tâm thương mại hàng đầu thủ đô, có cảnh quan quyến rũ, hàng hóa cực kỳ phong phú.

Nép mình bên hồ Putra thơ mộng, nhà thờ Hồi giáo Masjid Putra như một lâu đài nổi tráng lệ mang dáng dấp kiến trúc các nước Trung Á và đền thờ Sheikh Omar ở Baghdad, Iraq. Thánh đường cao 75 m với mái vòm hoa văn Pergia bằng đá granite màu hồng và ngọn tháp 5 tầng cao 116 m, có sức chứa 15.000 tín đồ. Các thánh đường Hồi giáo đều có phòng cầu nguyện VIP, thư viện, bảo tàng, phòng chiếu phim, phòng hội thảo và giảng đường.

Đài tưởng niệm quốc gia Putrajaya, công trình thiên niên kỷ Millennium Monument là tháp kim loại cao 68 m, trong công viên rộng 25 ha, giống đài tưởng niệm Washington ở Washington DC, như tháp bút khổng lồ, ngạo nghễ giữa trời xanh lồng lộng.

Đến Putrajaya, ấn tượng nhất là các trụ đèn và những cây cầu. Có 13 kiểu trụ đèn khác nhau cho 13 khu vực, tượng trưng cho 13 tiểu bang. Mỗi kiểu là một tác phẩm nghệ thuật cách điệu, ẩn chứa bao tâm huyết và công sức. Cột đèn không chỉ là cột đèn mà là điểm nhấn trang trí như những nét chấm phá độc đáo trên bức tranh cuộc sống.

Chợt tủi thân cho những cột đèn đơn điệu quê nhà, nghèo nàn về kiểu dáng lại còn phải cõng thêm đủ thứ rác rưởi văn hóa. Từ “yếu sinh lý”, “trĩ nội, trĩ ngoại”, “khoan cắt bê tông”... đến các loại quảng cáo “hầm bà lằng” và băng rôn, cờ phướn.

Khác với những cây cầu bình thường, cầu ở Putrajaya là những tuyệt tác sáng tạo của nghệ thuật xây dựng đương đại. Cầu Putra dài 435 m, gồm 5 nhịp, là chiếc cầu 2 tầng đầu tiên ở Malaysia, thiết kế theo kiến trúc cầu Khaju nổi tiếng ở Isfahan, Iran. Tầng trên là đại lộ chính Putra, nối liền Dataran với văn phòng thủ tướng. Tầng dưới là các dịch vụ đường hầm, tàu điện ngầm và đường dành cho bộ hành.

Cầu Seri Wasawan là con đường trọng yếu, kết nối khu trung tâm với ngoại vi, thiết kế hình cánh buồm ra khơi với kết cấu dây văng và khung thép gia cố.

Cầu Seri Perdana dài 370 m, có phong cách Hồi giáo Moorish. Trên cầu có 8 bãi đậu xe tại 8 trụ cầu hình tháp, để du khách tha hồ dừng chân thưởng ngoạn toàn cảnh hồ Putra, khu liên hợp Dataran và thánh đường Hồi giáo...

Du thuyền trên hồ Putra cực kỳ thú vị. Thuyền Kolex có đuôi cong hình cung. Thuyền Payang có đuôi vút thẳng. Các thuyền cổ  bằng gỗ, chở từ 4 - 6 người, đều chạm khắc nhiều hình thù 2 bên mạn, ghế ngồi, nóc thuyền; biểu tượng cho dòng dõi của giới sắc và hoàng tộc. Du thuyền Belimbing và Daun Dining chở gần trăm người, có chỗ rộng rãi cho khách chụp ảnh, quay phim, ăn uống, thư giãn, ngắm cảnh, hàn huyên và suy gẫm chuyện đời.

Cả thành phố mới mẻ mà không hào nhoáng, hiện đại mà duyên dáng đến lạ kỳ. Thành phố sạch hơn cả khách sạn, xanh hơn cả công viên. Cứ như mỗi mét vuông đất, mỗi ngọn cỏ cành cây, đều có bàn tay tài hoa tỉ mẩn chăm chút, đẹp như trong cổ tích. Thành phố với chính phủ điện tử, làm việc mọi thứ trên máy tính. Học sinh ở Putrajaya, đi học như đi chơi, tay không đến trường. Một thành phố mẫu mực đến kinh ngạc của thế giới mà chi phí xây dựng chỉ hơn 8 tỉ đô la Mỹ. Tất cả được thiết kế và thi công bởi các công ty Malaysia và chỉ 10% nguyên liệu phải nhập từ nước ngoài. Thật đáng khâm phục!

Nguyễn Văn Mỹ