Món ăn Myanmar thường không nổi danh bằng món ăn của các nước lân bang như Thái Lan, Ấn Ðộ. Nhưng Mohinga là món phổ biến như món phở của người Việt Nam, thịt hun khói và trứng của người Anh, mì ramen của người Nhật và hủ tiếu với người Khmer. Ðây là món ăn lâu đời và phối hợp đậm đà màu sắc & gia vị y như sự đa dạng của vùng đất có đến trên 130 sắc dân sống quanh dòng sông Irrawaddy vốn là mạch máu của xứ sở.
Món ăn này tuy không mất công như món phở của người Việt nhưng chuẩn bị cũng khá cầu kỳ, trải qua bốn giai đoạn chính. Nồi nước lèo được đun xăm xắp 10 phút cùng với sả nguyên cây, gừng cắt lát và bột nghệ với cá nguyên con như cá da trơn, cá rô phi và tốt nhất là cá lóc, để cá thấm được vị thơm và tẩy mùi tanh. Sau đó, bắc chảo phi dầu đậu phộng nóng lên rồi cho lần lượt bột nghệ, tương ớt Miến Ðiện, hành tây, sả, gừng, tỏi thái nhuyễn phi lên chừng 5-6 phút cho thơm lừng rồi bỏ phi lê cá đã rút xương đảo 10 phút. Tới hồi làm nước lèo mà trong đó đã sẵn bột đậu gà (chickpeas) vàng rộm cùng bột gạo rang, nồi nước lèo sẽ có mùi nướng béo ngậy, đổ đồ xào mà sẵn cá vào đun lửa nhẹ trong 30 phút. Khi mọi thứ đã hòa vào nhau sóng sánh vàng ươm như màu curry thì những người Myanmar chỉ nêm nếm thêm bằng mắm muối, tỏi đỏ, trứng luộc cắt miếng và cũng không thể thiếu bắp chuối cắt lát luộc nghệ. Ðó chính là phần tinh yếu của nước lèo Mohinga. Thứ nước lèo có chút sóng sánh của dầu, có đủ cả vị chua ngọt, mặn và cay. Dù là có màu curry đó nhưng đồ Myanmar không có cay như của Ấn Ðộ và Thái Lan.
Vì là món ăn phổ biến rộng khắp ở đất này, nên bạn cũng có thể thấy những người bán hàng trên những xe lôi hàng ăn và quang gánh. Một bên quang gánh là nồi nước lèo, và bên kia là chén bát cùng bún mì. Sợi bún Mohinga thì cũng là sự pha trộn của người Ấn Ðộ và Trung Quốc, chủ yếu làm từ bột gạo nhưng cũng pha thêm chút bột sắn và bắp để sợi bún thêm trong và mềm hơn. Do khí hậu nóng ẩm của châu thổ sông Irrawaddy, nên gánh bún thường được tráng lên một lớp dầu ớt đỏ để đuổi bớt ruồi muỗi bu vào quang gánh.
Với nồi nước lèo phải luôn giữ sôi nóng hổi, bún được bỏ vào tô, chan nước lèo, bỏ rau mùi, hành khô, ớt bột và vắt chút xíu chanh là tô Mohinga đã hoàn tất. Tô Mohinga cũng được ăn kèm với quẩy mà ngay các loại quẩy cũng đa dạng, có thể là thứ quẩy giống người Việt hay quẩy đậu gà, đậu đen, bánh cá thát lát khô. Món Mohinga còn được mệnh danh là “cháy họng, cháy lưỡi” để thông xoang mũi họng xứ nồm. Bạn chưa được coi là đã ăn đồ ăn Miến Ðiện nếu chưa thử qua món Mohinga. Dịp tốt nhất là du khách có thể đến khu chợ Bogyoke ở Yangon, quấn trên mình sarong longyi, bôi kem thanaka đàn hương lên mặt và xì xụp với tô bún Mohinga. Nhưng còn ở Dallas, thì bạn có thể tới nhà hàng Dingdi ở Lewisville, nhưng không quấn sarong cũng không sao!
NM
